{"id":176011,"date":"2025-11-21T09:55:44","date_gmt":"2025-11-21T09:55:44","guid":{"rendered":"https:\/\/raed.academy\/?p=176011"},"modified":"2025-11-21T09:58:16","modified_gmt":"2025-11-21T09:58:16","slug":"mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/","title":{"rendered":"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_175824\" style=\"width: 990px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-175824\" class=\"wp-image-175824 size-full\" src=\"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp\" alt=\"La conquista de Tenochtitlan\" width=\"980\" height=\"587\" srcset=\"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp 980w, https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0-768x460.webp 768w, https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0-627x376.webp 627w, https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0-440x264.webp 440w\" sizes=\"(max-width: 980px) 100vw, 980px\" \/><p id=\"caption-attachment-175824\" class=\"wp-caption-text\">The Conquest of Tenochtitlan (Conquest of M\u00e9xico series), domini p\u00fablic, via <a href=\"https:\/\/picryl.com\/media\/Wikimedia%20Commons\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Picryl<\/a><\/p><\/div>\n<p>L&#8217;historiador mexic\u00e0 <strong>Enrique Sada<\/strong>, col\u00b7laborador habitual de la <strong>Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors<\/strong> (RAED), comparteix amb la comunitat acad\u00e8mica els articles <strong>&#8220;<span class=\"TextRun SCXW143438279 BCX0\" lang=\"ES-ES\" xml:lang=\"ES-ES\" data-contrast=\"auto\"><span class=\"NormalTextRun SCXW143438279 BCX0\">Maciel y Netflix: cortina de humo&#8221;<\/span><\/span><\/strong><span class=\"TextRun SCXW143438279 BCX0\" lang=\"ES-ES\" xml:lang=\"ES-ES\" data-contrast=\"auto\"><span class=\"NormalTextRun SCXW143438279 BCX0\">,<\/span><\/span><strong><span class=\"TextRun SCXW143438279 BCX0\" lang=\"ES-ES\" xml:lang=\"ES-ES\" data-contrast=\"auto\"><span class=\"NormalTextRun SCXW143438279 BCX0\"> &#8220;Octubre, mes de la Hispanidad&#8221; <\/span><\/span><\/strong><span class=\"TextRun SCXW143438279 BCX0\" lang=\"ES-ES\" xml:lang=\"ES-ES\" data-contrast=\"auto\"><span class=\"NormalTextRun SCXW143438279 BCX0\">i<\/span><\/span><strong><span class=\"TextRun SCXW143438279 BCX0\" lang=\"ES-ES\" xml:lang=\"ES-ES\" data-contrast=\"auto\"><span class=\"NormalTextRun SCXW143438279 BCX0\"> &#8220;\u00bfOtra vez perd\u00f3n a Espa\u00f1a?<\/span><\/span><\/strong><strong>&#8220;<\/strong>, publicats entre els passats 10 d&#8217;octubre i l&#8217;1 de novembre al portal digital <strong>C\u00f3digo Libre<\/strong> i al diari <strong>&#8220;El Siglo de Torre\u00f3n&#8221;<\/strong>, en els quals aborda diversos episodis de l&#8217;actualitat mexicana i els seus vincles hist\u00f2rics. Aix\u00ed mateix, Sada ha participat com a ponent a la primera edici\u00f3 del <strong>Congr\u00e9s Internacional &#8220;Fundaci\u00f3 de ciutats i processos de poblament a la Nova Espanya: fonts, metodologies, actors i espais&#8221;<\/strong>, organitzat per la <strong>C\u00e0tedra Refugio Reyes<\/strong> de la <strong>Universitat Aut\u00f2noma de Zacatecas<\/strong> i celebrat a aquesta ciutat mexicana, capital de l&#8217;estat hom\u00f2nim, el passat 12 de novembre. L&#8217;expert va intervenir a la sessi\u00f3 <strong>&#8220;Dimensi\u00f3n comercial: Camino Real de Tierra Adentro&#8221;<\/strong> amb el treball <span class=\"LineBreakBlob BlobObject DragDrop SCXW143438279 BCX0\"><span class=\"SCXW143438279 BCX0\"><strong>&#8220;A la vera del Camino Real. El caso de san Joseph y Santiago del \u00c1lamo de Parras (siglos XVII y XVIII)&#8221;<\/strong>.<\/span><\/span><\/p>\n<p>A &#8220;Maciel y Netflix: cortina de humo&#8221;, l&#8217;historiador es refereix a la s\u00e8rie televisiva que la plataforma dels Estats Units va realitzar sobre la pol\u00e8mica figura de <strong>Marcial Maciel<\/strong>, assegurant que manca de tot rigor hist\u00f2ric. &#8220;Enguany, la cadena <strong>Netflix<\/strong> va estrenar un documental m\u00e9s amarillista que informatiu titulat <strong>&#8216;Maciel. El lobo de Dios&#8217;<\/strong>, on en comptes de fer recompte de fonts documentals serioses com les referides o citar documents de l&#8217;<strong>Arxiu Vatic\u00e0<\/strong> com aquell en qu\u00e8 l&#8217;heroic Papa <strong>Pius XII<\/strong> va estar a punt de dissoldre els <strong>Legionaris de Crist<\/strong> abans de morir, recorren al que ja s&#8217;ha dit o a persones ignorants en mat\u00e8ria historicoreligiosa -com ara <strong>Carmen Ar\u00edstegui<\/strong>&#8211; sense aportar una cosa de qu\u00e8 tots ja tenim gust sobre aquest soci\u00f2pata&#8221;, explica.<\/p>\n<p>Per la seva part, &#8220;Octubre, mes de la Hispanidad&#8221;, Sada reflexiona sobre les lectures pol\u00edtiques i partidistes que es fan entorn del descobriment d&#8217;Am\u00e8rica per part de<strong> Crist\u00f2for Colom<\/strong> ja fa m\u00e9s de cinc segles. &#8220;Poques vegades a la hist\u00f2ria de la humanitat existeixen esdeveniments, creuaments de vides i destins de tal magnitud que arribin a canviar completament no nom\u00e9s el m\u00f3n que ens envolta, sin\u00f3 la nostra concepci\u00f3 integral del mateix tal com el coneixem. I \u00e9s que el descobriment d&#8217;Am\u00e8rica va donar d&#8217;alguna manera sepultura a tot quant havia estat acreditat com a \u00fanic i absolut des de l&#8217;Edat Antiga fins al moment mateix en qu\u00e8 es va donar el que alguns acad\u00e8mics s&#8217;han dignat a anomenar ni m\u00e9s ni menys que la primera globalitzaci\u00f3, com s&#8217;ha anat difonent a partir de l&#8217;\u00faltima d\u00e8cada&#8221;, considera.<\/p>\n<div id=\"attachment_100292\" style=\"width: 510px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-100292\" class=\"wp-image-100292 size-full\" src=\"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Enrique-Sada-Sandoval.jpg\" sizes=\"(max-width: 500px) 100vw, 500px\" srcset=\"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Enrique-Sada-Sandoval.jpg 500w, https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Enrique-Sada-Sandoval-440x264.jpg 440w\" alt=\"Enrique Sada Sandoval\" width=\"500\" height=\"300\" aria-describedby=\"caption-attachment-100292\" \/><p id=\"caption-attachment-100292\" class=\"wp-caption-text\">Enrique Sada<\/p><\/div>\n<p>Finalment, a &#8220;\u00bfOtra vez perd\u00f3n a Espa\u00f1a?&#8221;, el col\u00b7laborador de la Reial Acad\u00e8mia incideix en el descobriment i conquesta espanyola d&#8217;Am\u00e8rica en relaci\u00f3 amb les disculpes pronunciades recentment pel ministre d&#8217;Afers Exteriors del <strong>Govern d&#8217;Espanya<\/strong>, <strong>Jos\u00e9 Manuel Albares<\/strong>, i les reaccions d&#8217;altres historiadors com ara <strong>Juan Miguel Zunzunegui<\/strong> al diari digital <strong>El Debate<\/strong>: &#8220;Imagina&#8217;t: arriba <strong>Hern\u00e1n Cort\u00e9s<\/strong> amb 400 homes, i amb 400 homes pren Tenochtitlan. Aix\u00f2 \u00e9s rid\u00edcul! Sobretot, si t&#8217;expliquen que Tenochtitlan era la gran capital d&#8217;un gran imperi poderos\u00edssim. Pensar que un imperi aix\u00ed cau davant 400 persones \u00e9s absurd. La realitat \u00e9s que la ciutat cau davant m\u00e9s de 99.000 guerrers que s\u00f3n indis; s\u00f3n tlaxcalteques, txoluteques, txitximeques, txalques, totonaques&#8230; que tots s\u00f3n aliats d&#8217;Hern\u00e1n Cort\u00e9s&#8221;, refereix Sada fent-se ress\u00f2 d&#8217;aquesta reacci\u00f3.<\/p>\n<p>Pel que fa al Congr\u00e9s Internacional de Zacatecas, la trobada acad\u00e8mica es va centrar en la fundaci\u00f3 de Guadalajara, de la Vila Celaya, les rutes de les missions del nord-oest de Sonora i la intend\u00e8ncia de Valladolid de Michoacan, entre d&#8217;altres aspectes de la formaci\u00f3 de la Nova Espanya a l&#8217;actual nord de M\u00e8xic. Especial rellev\u00e0ncia va tenir el tema de Zacatecas, la fundaci\u00f3 de municipis com Pinos, Sa\u00edn Alto, P\u00e1nuco, la capital, Hacienda Nueva, Chupaderos o La Pila, pertanyents a Morelos, Nieves i el poble caxcan de Mecatabasco. Igualment, es van referir a com es van anar generant igualment les hisendes de benefici i els assentaments humans generats al voltant de la mineria, segons va destacar la mateixa organitzaci\u00f3 de l&#8217;esdeveniment.<\/p>\n<ul>\n<li>\n<h3><a href=\"https:\/\/www.elsiglodetorreon.com.mx\/noticia\/2025\/maciel-y-netflix-cortina-de-humo.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Llegiu &#8220;<span class=\"TextRun SCXW143438279 BCX0\" lang=\"ES-ES\" xml:lang=\"ES-ES\" data-contrast=\"auto\"><span class=\"NormalTextRun SCXW143438279 BCX0\">Maciel y Netflix: Cortina de humo&#8221;<\/span><\/span><\/a><\/h3>\n<\/li>\n<li>\n<h3><span class=\"TextRun SCXW143438279 BCX0\" lang=\"ES-ES\" xml:lang=\"ES-ES\" data-contrast=\"auto\"><span class=\"NormalTextRun SCXW143438279 BCX0\"><a href=\"https:\/\/codigolibre.mx\/2025\/10\/17\/octubre-mes-de-la-hispanidad\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Llegiu &#8220;Octubre, mes de la Hispanidad&#8221;<\/a><\/span><\/span><\/h3>\n<\/li>\n<li>\n<h3><a href=\"https:\/\/codigolibre.mx\/2025\/11\/01\/otra-vez-perdon-de-espana\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span class=\"TextRun SCXW143438279 BCX0\" lang=\"ES-ES\" xml:lang=\"ES-ES\" data-contrast=\"auto\"><span class=\"NormalTextRun SCXW143438279 BCX0\">Llegiu &#8220;\u00bfOtra vez perd\u00f3n a Espa\u00f1a?<\/span><\/span>&#8220;<\/a><\/h3>\n<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Enrique Sada aborda, en els \u00faltims articles, diversos episodis de l&#8217;actualitat mexicana i els seus vincles hist\u00f2rics: Maciel y Netflix: Cortina de humo&#8221;, &#8220;Octubre, mes de la Hispanidad&#8221; y &#8220;\u00bfOtra vez perd\u00f3n a Espa\u00f1a?&#8221;<\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":175825,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[242,404,492],"tags":[],"class_list":["post-176011","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-categ-historia","category-historia-nacional-ca","category-trobades-cientifiques-i-congressos","et-has-post-format-content","et_post_format-et-post-format-standard"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria - Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Enrique Sada aborda, en els \u00faltims articles, diversos episodis de l&#039;actualitat mexicana i els seus vincles hist\u00f2rics\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"ca_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria - Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Enrique Sada aborda, en els \u00faltims articles, diversos episodis de l&#039;actualitat mexicana i els seus vincles hist\u00f2rics\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"http:\/\/fb.me\/raed.academy\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-11-21T09:55:44+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-11-21T09:58:16+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"980\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"587\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"RAED\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@raedacademy\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@raedacademy\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"RAED\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"RAED\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/5a755da80d1d979fd66ba745c8702927\"},\"headline\":\"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria\",\"datePublished\":\"2025-11-21T09:55:44+00:00\",\"dateModified\":\"2025-11-21T09:58:16+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/\"},\"wordCount\":813,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/11\\\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp\",\"articleSection\":[\"Hist\u00f2ria\",\"Hist\u00f2ria nacional\",\"Trobades Cient\u00edfiques i Congressos\"],\"inLanguage\":\"ca-ES\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/\",\"name\":\"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria - Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/11\\\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp\",\"datePublished\":\"2025-11-21T09:55:44+00:00\",\"dateModified\":\"2025-11-21T09:58:16+00:00\",\"description\":\"Enrique Sada aborda, en els \u00faltims articles, diversos episodis de l'actualitat mexicana i els seus vincles hist\u00f2rics\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"ca-ES\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"ca-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/11\\\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/11\\\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp\",\"width\":980,\"height\":587},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Inicio\",\"item\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/\",\"name\":\"Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors\",\"description\":\"Corporaci\u00f3n de derecho p\u00fablico de car\u00e1cter cient\u00edfico, t\u00e9cnico y art\u00edstico, que tiene por objeto la investigaci\u00f3n, el estudio, el fomento y la extensi\u00f3n del conocimiento en su sentido m\u00e1s amplio\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"ca-ES\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#organization\",\"name\":\"Real Academia Europea de Doctores\",\"url\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"ca-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/01\\\/cropped-logo_raed.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/01\\\/cropped-logo_raed.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"Real Academia Europea de Doctores\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/fb.me\\\/raed.academy\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/raedacademy\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/raed.academy\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.youtube.com\\\/channel\\\/UCUYQwW2KrdirNWihxMDObwg\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/raed.academy\\\/ca\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/5a755da80d1d979fd66ba745c8702927\",\"name\":\"RAED\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"ca-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/19fdfdc0d67fb9c45714b703a2ac82251c4fcea3637f002ac3c9b74c0183583c?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/19fdfdc0d67fb9c45714b703a2ac82251c4fcea3637f002ac3c9b74c0183583c?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/19fdfdc0d67fb9c45714b703a2ac82251c4fcea3637f002ac3c9b74c0183583c?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"RAED\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria - Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors","description":"Enrique Sada aborda, en els \u00faltims articles, diversos episodis de l'actualitat mexicana i els seus vincles hist\u00f2rics","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/","og_locale":"ca_ES","og_type":"article","og_title":"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria - Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors","og_description":"Enrique Sada aborda, en els \u00faltims articles, diversos episodis de l'actualitat mexicana i els seus vincles hist\u00f2rics","og_url":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/","og_site_name":"Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors","article_publisher":"http:\/\/fb.me\/raed.academy","article_published_time":"2025-11-21T09:55:44+00:00","article_modified_time":"2025-11-21T09:58:16+00:00","og_image":[{"width":980,"height":587,"url":"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp","type":"image\/webp"}],"author":"RAED","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@raedacademy","twitter_site":"@raedacademy","twitter_misc":{"Written by":"RAED","Est. reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/"},"author":{"name":"RAED","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#\/schema\/person\/5a755da80d1d979fd66ba745c8702927"},"headline":"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria","datePublished":"2025-11-21T09:55:44+00:00","dateModified":"2025-11-21T09:58:16+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/"},"wordCount":813,"publisher":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp","articleSection":["Hist\u00f2ria","Hist\u00f2ria nacional","Trobades Cient\u00edfiques i Congressos"],"inLanguage":"ca-ES"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/","url":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/","name":"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria - Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors","isPartOf":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp","datePublished":"2025-11-21T09:55:44+00:00","dateModified":"2025-11-21T09:58:16+00:00","description":"Enrique Sada aborda, en els \u00faltims articles, diversos episodis de l'actualitat mexicana i els seus vincles hist\u00f2rics","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/#breadcrumb"},"inLanguage":"ca-ES","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"ca-ES","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/#primaryimage","url":"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp","contentUrl":"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/conquista-Espanola-del-imperio-Azteca-y-de-Tenochtitlan-en-1521-CC0.webp","width":980,"height":587},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/mitges-veritats-i-manipulacio-de-la-historia\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Inicio","item":"https:\/\/raed.academy\/ca\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Mitges veritats i manipulaci\u00f3 de la hist\u00f2ria"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#website","url":"https:\/\/raed.academy\/ca\/","name":"Reial Acad\u00e8mia Europea de Doctors","description":"Corporaci\u00f3n de derecho p\u00fablico de car\u00e1cter cient\u00edfico, t\u00e9cnico y art\u00edstico, que tiene por objeto la investigaci\u00f3n, el estudio, el fomento y la extensi\u00f3n del conocimiento en su sentido m\u00e1s amplio","publisher":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/raed.academy\/ca\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"ca-ES"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#organization","name":"Real Academia Europea de Doctores","url":"https:\/\/raed.academy\/ca\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"ca-ES","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/cropped-logo_raed.png","contentUrl":"https:\/\/raed.academy\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/cropped-logo_raed.png","width":512,"height":512,"caption":"Real Academia Europea de Doctores"},"image":{"@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["http:\/\/fb.me\/raed.academy","https:\/\/x.com\/raedacademy","https:\/\/www.instagram.com\/raed.academy\/","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCUYQwW2KrdirNWihxMDObwg"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/raed.academy\/ca\/#\/schema\/person\/5a755da80d1d979fd66ba745c8702927","name":"RAED","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"ca-ES","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/19fdfdc0d67fb9c45714b703a2ac82251c4fcea3637f002ac3c9b74c0183583c?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/19fdfdc0d67fb9c45714b703a2ac82251c4fcea3637f002ac3c9b74c0183583c?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/19fdfdc0d67fb9c45714b703a2ac82251c4fcea3637f002ac3c9b74c0183583c?s=96&d=mm&r=g","caption":"RAED"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176011","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=176011"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176011\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":176153,"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/176011\/revisions\/176153"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/media\/175825"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=176011"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=176011"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/raed.academy\/ca\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=176011"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}